Canonical Ref: VR 5.49.36
Metrical Form: वंशस्थम्
Sanskrit (Devanāgarī)
स सौष्ठवोपेतमदीनवादिनः; कपेर्निशम्याप्रतिमोऽप्रियं वचः । दशाननः कोपविवृत्तलोचनः; समादिशत्तस्य वधं महाकपेः ॥
Roman Transliteration (IAST)
sa sauṣṭhavopetamadīnavādinaḥ; kaperniśamyāpratimo'priyaṃ vacaḥ | daśānanaḥ kopavivṛttalocanaḥ; samādiśattasya vadhaṃ mahākapeḥ ||
English Scholarly Translation
Hearing the distasteful yet excellent speech of the bold and matchless monkey, the ten-necked one, with his eyes whirling in wrath, ordered the destruction of that mighty monkey.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
स
Lemma: तद्
POS: pron
सौष्ठवोपेतम्
Lemma: सौष्ठव
POS: n
सौष्ठवोपेतम्
Lemma: उपे
POS: 2. Ā.
अदीनवादिनः
Lemma: अदीन
POS: adj
अदीनवादिनः
Lemma: वादिन्
POS: adj
कपेर्
Lemma: कपि
POS: m
निशम्याप्रतिमो
Lemma: निशामय्
POS: 10. Ā.
निशम्याप्रतिमो
Lemma: अप्रतिम
POS: adj
ऽप्रियं
Lemma: अप्रिय
POS: adj
वचः
Lemma: वचस्
POS: n
दशाननः
Lemma: दशानन
POS: m
कोपविवृत्तलोचनः
Lemma: कोप
POS: m
कोपविवृत्तलोचनः
Lemma: विवृत्
POS: 1. Ā.
कोपविवृत्तलोचनः
Lemma: लोचन
POS: n
समादिशत्
Lemma: समादिस्
POS: 6. Ā. • Verb: समादिशत्
तस्य
Lemma: तद्
POS: pron
वधं
Lemma: वध
POS: m
महाकपेः
Lemma: महत्
POS: adj
महाकपेः
Lemma: कपि
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 5.49.36. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.