Canonical Ref: VR 5.3.37
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
भूषितं रुचिरद्वारं मत्तैश्च मृगपक्षिभिः । राक्षसाधिपतेर्गुप्तमाविवेश गृहं कपिः ॥
Roman Transliteration (IAST)
bhūṣitaṃ ruciradvāraṃ mattaiśca mṛgapakṣibhiḥ | rākṣasādhipaterguptamāviveśa gṛhaṃ kapiḥ ||
English Scholarly Translation
The monkey entered the palace protected by the Rākṣasa chief, guarded by maddened beasts and birds, and thousands of gobbling endowed with exceeding great prowess.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
भूषितं
Lemma: भूषय्
POS: 10. Ā.
रुचिरद्वारं
Lemma: रुचिर
POS: adj
रुचिरद्वारं
Lemma: द्वार
POS: n
मत्तैश्च
Lemma: मद्
POS: 3. P.
मत्तैश्च
Lemma: च
POS: ind
मृगपक्षिभिः
Lemma: मृग
POS: m
मृगपक्षिभिः
Lemma: पक्षिन्
POS: m
राक्षसाधिपतेर्
Lemma: राक्षस
POS: m
राक्षसाधिपतेर्
Lemma: अधिपति
POS: m
गुप्तम्
Lemma: गुप्
POS: 1. Ā.
आविवेश
Lemma: आविश्
POS: 6. Ā. • Verb: आविवेश
गृहं
Lemma: गृह
POS: mn
कपिः
Lemma: कपि
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 5.3.37. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.