Canonical Ref: VR 1.73.10
Metrical Form: उपजातिः
Sanskrit (Devanāgarī)
तान्दृष्ट्वा राजशार्दूलो वसिष्ठं पर्यपृच्छत । असौम्याः पक्षिणो घोरा मृगाश्चापि प्रदक्षिणाः । किमिदं हृदयोत्कम्पि मनो मम विषीदति ॥
Roman Transliteration (IAST)
tāndṛṣṭvā rājaśārdūlo vasiṣṭhaṃ paryapṛcchata | asaumyāḥ pakṣiṇo ghorā mṛgāścāpi pradakṣiṇāḥ | kimidaṃ hṛdayotkampi mano mama viṣīdati ||
English Scholarly Translation
"While the frightening birds are inauspicious, the deer on the right are favourables Why is this? My heart beats. My mind is depressed.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
तान्
Lemma: तद्
POS: pron
दृष्ट्वा
Lemma: दृश्
POS: 6. P.
राजशार्दूलो
Lemma: राजन्
POS: m
राजशार्दूलो
Lemma: शार्दूल
POS: m
वसिष्ठं
Lemma: वसिष्ठ
POS: m
पर्यपृच्छत
Lemma: परिप्रच्छ्
POS: 6. Ā. • Verb: पर्यपृच्छत
असौम्याः
Lemma: असौम्य
POS: adj
पक्षिणो
Lemma: पक्षिन्
POS: m
घोरा
Lemma: घोर
POS: adj
मृगाश्
Lemma: मृग
POS: m
चापि
Lemma: च
POS: ind
चापि
Lemma: अपि
POS: ind
प्रदक्षिणाः
Lemma: प्रदक्षिण
POS: adj
किम्
Lemma: क
POS: pron
इदं
Lemma: इदम्
POS: pron
हृदयोत्कम्पि
Lemma: हृदय
POS: n
हृदयोत्कम्पि
Lemma: उत्कम्पिन्
POS: adj
मनो
Lemma: मनस्
POS: n
मम
Lemma: मद्
POS: pron
विषीदति
Lemma: विषद्
POS: 1. Ā. • Verb: विषीदति
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 1.73.10. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.