Canonical Ref: VR 5.45.34
Metrical Form: वंशस्थम्
Sanskrit (Devanāgarī)
ततः कपिस्तं विचरन्तमम्बरे; पतत्रिराजानिलसिद्धसेविते । समेत्य तं मारुतवेगविक्रमः; क्रमेण जग्राह च पादयोर्दृढम् ॥
Roman Transliteration (IAST)
tataḥ kapistaṃ vicarantamambare; patatrirājānilasiddhasevite | sametya taṃ mārutavegavikramaḥ; krameṇa jagrāha ca pādayordṛḍham ||
English Scholarly Translation
Then the monkey possessed of the energy and vigour of the Wind, approaching him as he was ranging the air coursed by the king of birds, the Wind and the Siddhas, at length fast caught hold of his legs.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
ततः
Lemma: ततस्
POS: ind
कपिस्तं
Lemma: कपि
POS: m
कपिस्तं
Lemma: तद्
POS: pron
विचरन्तम्
Lemma: विचर्
POS: 1. Ā.
अम्बरे
Lemma: अम्बर
POS: n
पतत्रिराजानिलसिद्धसेविते
Lemma: पतत्रिन्
POS: m
पतत्रिराजानिलसिद्धसेविते
Lemma: राजन्
POS: m
पतत्रिराजानिलसिद्धसेविते
Lemma: अनिल
POS: m
पतत्रिराजानिलसिद्धसेविते
Lemma: सिद्ध
POS: m
पतत्रिराजानिलसिद्धसेविते
Lemma: सेव्
POS: 4. P.
समेत्य
Lemma: समे
POS: 2. P.
तं
Lemma: तद्
POS: pron
मारुतवेगविक्रमः
Lemma: मारुत
POS: m
मारुतवेगविक्रमः
Lemma: वेग
POS: m
मारुतवेगविक्रमः
Lemma: विक्रम
POS: m
क्रमेण
Lemma: क्रमेण
POS: ind
जग्राह
Lemma: ग्रह्
POS: 6. Ā. • Verb: जग्राह
च
Lemma: च
POS: ind
पादयोर्
Lemma: पाद
POS: m
दृढम्
Lemma: दृढम्
POS: ind
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 5.45.34. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.