Canonical Ref: VR 5.15.28
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
तां दृष्ट्वा हनुमान्सीतां मृगशावनिभेक्षणाम् । मृगकन्यामिव त्रस्तां वीक्षमाणां समन्ततः ॥
Roman Transliteration (IAST)
tāṃ dṛṣṭvā hanumānsītāṃ mṛgaśāvanibhekṣaṇām | mṛgakanyāmiva trastāṃ vīkṣamāṇāṃ samantataḥ ||
English Scholarly Translation
Seeing the fawneyed Sita, a frightened female deer looking all around (as if for some help) sighing hot breath, was as though burning the trees having tender leaves with her hot sighs. She looked like a collective mass of all sorrows, a high tide of suffering.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
तां
Lemma: तद्
POS: pron
दृष्ट्वा
Lemma: दृश्
POS: 6. P.
हनुमान्
Lemma: हनुमन्त्
POS: m
सीतां
Lemma: सीता
POS: f
मृगशावनिभेक्षणाम्
Lemma: मृग
POS: m
मृगशावनिभेक्षणाम्
Lemma: शाव
POS: m
मृगशावनिभेक्षणाम्
Lemma: निभ
POS: adj
मृगशावनिभेक्षणाम्
Lemma: ईक्षण
POS: n
मृगकन्याम्
Lemma: मृग
POS: m
मृगकन्याम्
Lemma: कन्या
POS: f
इव
Lemma: इव
POS: ind
त्रस्तां
Lemma: त्रस्
POS: 4. Ā.
वीक्षमाणां
Lemma: वीक्ष्
POS: 4. P.
समन्ततः
Lemma: समन्ततः
POS: ind
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 5.15.28. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.