Canonical Ref: VR 4.66.23
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
बुद्ध्या चाहं प्रपश्यामि मनश्चेष्टा च मे तथा । अहं द्रक्ष्यामि वैदेहीं प्रमोदध्वं प्लवंगमाः ॥
Roman Transliteration (IAST)
buddhyā cāhaṃ prapaśyāmi manaśceṣṭā ca me tathā | ahaṃ drakṣyāmi vaidehīṃ pramodadhvaṃ plavaṃgamāḥ ||
English Scholarly Translation
I perceive through my intelligence, (and my mental motion tallies), that I shall behold Vaidehi. Therefore, you monkeys, rejoice.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
बुद्ध्या
Lemma: बुद्धि
POS: f
चाहं
Lemma: च
POS: ind
चाहं
Lemma: मद्
POS: pron
प्रपश्यामि
Lemma: प्रपश्
POS: 4. P. • Verb: प्रपश्यामि
मनश्चेष्टा
Lemma: मनस्
POS: n
मनश्चेष्टा
Lemma: चेष्टा
POS: f
च
Lemma: च
POS: ind
मे
Lemma: मद्
POS: pron
तथा
Lemma: तथा
POS: ind
अहं
Lemma: मद्
POS: pron
द्रक्ष्यामि
Lemma: दृश्
POS: 6. P. • Verb: द्रक्ष्यामि
वैदेहीं
Lemma: वैदेही
POS: f
प्रमोदध्वं
Lemma: प्रमुद्
POS: 1. P. • Verb: प्रमोदध्वम्
प्लवंगमाः
Lemma: प्लवंगम
POS: m
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 4.66.23. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.