Canonical Ref: VR 3.69.13
Metrical Form: उपजातिः
Sanskrit (Devanāgarī)
स्थूलान्गिरिगुहाशय्यान्वराहान्वनचारिणः । अपां लोभादुपावृत्तान्वृषभानिव नर्दतः । रूपान्वितांश्च पम्पायां द्रक्ष्यसि त्वं नरोत्तम ॥
Roman Transliteration (IAST)
sthūlāngiriguhāśayyānvarāhānvanacāriṇaḥ | apāṃ lobhādupāvṛttānvṛṣabhāniva nardataḥ | rūpānvitāṃśca pampāyāṃ drakṣyasi tvaṃ narottama ||
English Scholarly Translation
And you too, O best of men, shall behold those fat monkeys, who had drunk water, roaring like to oxen appearing on the banks of a river to drink water.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
स्थूलान्
Lemma: स्थूल
POS: adj
गिरिगुहाशय्यान्
Lemma: गिरि
POS: m
गिरिगुहाशय्यान्
Lemma: गुहा
POS: f
गिरिगुहाशय्यान्
Lemma: शय्या
POS: f
वराहान्
Lemma: वराह
POS: m
वनचारिणः
Lemma: वन
POS: n
वनचारिणः
Lemma: चारिन्
POS: adj
अपां
Lemma: अप्
POS: m
लोभाद्
Lemma: लोभ
POS: m
उपावृत्तान्
Lemma: उपावृत्
POS: 1. Ā.
वृषभान्
Lemma: वृषभ
POS: m
इव
Lemma: इव
POS: ind
नर्दतः
Lemma: नर्द्
POS: 1. Ā.
रूपान्वितांश्
Lemma: रूप
POS: n
रूपान्वितांश्
Lemma: अन्वित
POS: adj
च
Lemma: च
POS: ind
पम्पायां
Lemma: पम्पा
POS: f
द्रक्ष्यसि
Lemma: दृश्
POS: 6. P. • Verb: द्रक्ष्यसि
त्वं
Lemma: त्वद्
POS: pron
नरोत्तम
Lemma: नर
POS: m
नरोत्तम
Lemma: उत्तम
POS: adj
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 3.69.13. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.