Canonical Ref: VR 4.27.31
Metrical Form: उपजातिः
Sanskrit (Devanāgarī)
नीलेषु नीला नववारिपूर्णा; मेघेषु मेघाः प्रविभान्ति सक्ताः । दवाग्निदग्धेषु दवाग्निदग्धाः; शैलेषु शैला इव बद्धमूलाः ॥
Roman Transliteration (IAST)
nīleṣu nīlā navavāripūrṇā; megheṣu meghāḥ pravibhānti saktāḥ | davāgnidagdheṣu davāgnidagdhāḥ; śaileṣu śailā iva baddhamūlāḥ ||
English Scholarly Translation
Clouds, big with new waters coming in, contact with violet ones are appearing as such; and sometimes, touching the hills brunt by forest-fire, are appearing like deep-rooted hills.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
नीलेषु
Lemma: नील
POS: adj
नीला
Lemma: नील
POS: adj
नववारिपूर्णा
Lemma: नव
POS: adj
नववारिपूर्णा
Lemma: वारि
POS: n
नववारिपूर्णा
Lemma: पृ
POS: 9. Ā.
मेघेषु
Lemma: मेघ
POS: m
मेघाः
Lemma: मेघ
POS: m
प्रविभान्ति
Lemma: प्रविभा
POS: 2. P. • Verb: प्रविभान्ति
सक्ताः
Lemma: सञ्ज्
POS: 1. Ā.
दवाग्निदग्धेषु
Lemma: दवाग्नि
POS: m
दवाग्निदग्धेषु
Lemma: दह्
POS: 2. P.
दवाग्निदग्धाः
Lemma: दवाग्नि
POS: m
दवाग्निदग्धाः
Lemma: दह्
POS: 2. P.
शैलेषु
Lemma: शैल
POS: mn
शैला
Lemma: शैल
POS: mn
इव
Lemma: इव
POS: ind
बद्धमूलाः
Lemma: बन्ध्
POS: 4. P.
बद्धमूलाः
Lemma: मूल
POS: mn
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 4.27.31. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.