Canonical Ref: VR 2.30.7
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
ऐश्वर्यस्य रसज्ञः सन्कामिनां चैव कामदः । नेच्छत्येवानृतं कर्तुं पितरं धर्मगौरवात् ॥
Roman Transliteration (IAST)
aiśvaryasya rasajñaḥ sankāmināṃ caiva kāmadaḥ | necchatyevānṛtaṃ kartuṃ pitaraṃ dharmagauravāt ||
English Scholarly Translation
Rama who enjoyed the comforts of affluence gratifies those who have desires. Out of veneration for righteousness, he does not want to prove his father false (to his promise).
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
ऐश्वर्यस्य
Lemma: ऐश्वर्य
POS: n
रसज्ञः
Lemma: रसज्ञ
POS: adj
सन्
Lemma: अस्
POS: 2. P.
कामिनां
Lemma: कामिन्
POS: m
चैव
Lemma: च
POS: ind
चैव
Lemma: एव
POS: ind
कामदः
Lemma: काम
POS: m
कामदः
Lemma: द
POS: adj
नेच्छत्य्
Lemma: न
POS: ind
नेच्छत्य्
Lemma: इष्
POS: 1. P. • Verb: इच्छति
एवानृतं
Lemma: एव
POS: ind
एवानृतं
Lemma: अनृत
POS: adj
कर्तुं
Lemma: कृ
POS: 2. Ā.
पितरं
Lemma: पितृ
POS: m
धर्मगौरवात्
Lemma: धर्म
POS: mn
धर्मगौरवात्
Lemma: गौरव
POS: n
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 2.30.7. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.