Canonical Ref: VR 2.30.14
Metrical Form: अनुष्टुप्
Sanskrit (Devanāgarī)
पीडया पीडितं सर्वं जगदस्य जगत्पतेः । मूलस्येवोपघातेन वृक्षः पुष्पफलोपगः ॥
Roman Transliteration (IAST)
pīḍayā pīḍitaṃ sarvaṃ jagadasya jagatpateḥ | mūlasyevopaghātena vṛkṣaḥ puṣpaphalopagaḥ ||
English Scholarly Translation
Just as severed at the root, an entire tree along with its fruits and flowers is destroyed, similarly the whole world gets afflicted when Rama, the ruler of the world, comes to harm.
Linguistic & Morphemic Analysis (Padaccheda)
Grammatical Parsing
पीडया
Lemma: पीडा
POS: f
पीडितं
Lemma: पीडय्
POS: 10. Ā.
सर्वं
Lemma: सर्व
POS: pron
जगद्
Lemma: जगन्त्
POS: n
अस्य
Lemma: इदम्
POS: pron
जगत्पतेः
Lemma: जगत्पति
POS: m
मूलस्येवोपघातेन
Lemma: मूल
POS: mn
मूलस्येवोपघातेन
Lemma: इव
POS: ind
मूलस्येवोपघातेन
Lemma: उपघात
POS: m
वृक्षः
Lemma: वृक्ष
POS: m
पुष्पफलोपगः
Lemma: पुष्प
POS: n
पुष्पफलोपगः
Lemma: फल
POS: n
पुष्पफलोपगः
Lemma: उपग
POS: adj
Canonical CTS URN Reference
Vālmīki Rāmāyaṇam, VR 2.30.14. Poorvam Open Research Engine (PORE) Corpus.