अतः परीक्ष्य कर्तव्यं विशेषात्संगतं रहः ।अज्ञातहृदयेष्वेवं वैरीभवति सौहृदम् ॥
अयि भोः किमत्रभवतीप्रत्ययादेवास्मान्संयुतदोषाक्षरैः क्षिणुथ ।
शार्ङ्ग् (सासूयम्) श्रुतं भवद्भिरधरोत्तरम् ।
आ जन्मनः शाठ्यमशिक्षितो यस्तस्याप्रमाणं वचनं जनस्य । परातिसंधानमधीयते यैर्विद्येति ते सन्तु किलाप्तवाचः ॥
भोः सत्यवादिन्नभ्युपगतं तावदस्माभिरेवम् । किं पुनरिमामतिसंधाय लभ्यते ।
विनिपातः ।
विनिपातः पौरवैः प्रार्थ्यत इति न श्रद्धेयमेतत् ।
शार्ङ्गरव किमुत्तरेण ।अनुष्ठितो गुरोः संदेशः । प्रतिनिवर्तामहे वयम् । (राजानं प्रति)
तदेषा भवतः कान्ता त्यज वैनां गृहाण वा ।उपपन्ना हि दारेषु प्रभुता सर्वतोमुखी ॥
गौतमि गच्छाग्रतः । (इति प्रस्थिताः)
कथमनेन कितवेन विप्रलब्धास्मि । यूयमपि मां परित्यजथ । (इत्यनुप्रतिष्ठते)
(स्थित्वा) वत्स शार्ङ्गरव अनुगच्छतीयं खलु नः करुणपरिदेविनी शकुन्तला । प्रत्यादेशपरुषे भर्तरि किं वा मे पुत्रिका करोतु ।
(सरोषं निवृत्य) किं पुरोभागे स्वातन्त्र्यमवलम्बसे । (शकुन्तला भीता वेपते)
शकुतले ।
यदि यथा वदति क्षितिपस्तथा त्वमसि किं पितुरुत्कुलया त्वया ।अथ तु वेत्सि शुचि व्रतमात्मनः पतिकुले तव दास्यमपि क्षमम् ॥
तिष्ठ । साधयामो वयम् ।
भोस्तपस्विन्किमत्रभवतीं विप्रलभसे ।
कुमुदान्येव शशाङ्कः सविता बोधयति पङ्कजान्येव । वशिनां हि परपरिग्रहसंश्लेषपराङ्मुखी वृत्तिः ॥
यदा तु पूर्ववृत्तमन्यसङ्गाद्विस्मृतो भवांस्तदा कथमधर्मभीरुः ।
भवन्तमेवात्र गुरुलाघवं पृच्छामि ।
मूढः स्यामहमेषा वा वदेन्मिथ्येति संशये । दारत्यागी भवाम्याहो परस्त्रीस्पर्शपांसुलः ॥
(विचार्य) यदि तावदेवं क्रियताम् ।
अनुशास्तु मां भवान् ।
अत्रभवती तवदाप्रसवादस्मद्गृहे तिष्ठतु । कुत इदमुच्यत इति चेत् । त्वं साधुभिरादिष्टपूर्वः प्रथममेव चक्रवर्तिनं पुत्रं जनयिष्यसीति । स चेन्मुनिदौहित्रस्तल्लक्षणोपपन्नो भविष्यति अभिनन्द्य शुद्धान्तमेनां प्रवेशयिष्यति । विपर्यये तु पितुरस्याः समीपनयनमवस्थितमेव ।
यथा गुरुभ्यो रोचते ।
वत्से अनुगच्छ माम् ।
भगाति वसुधे देहि मे विवरम् । (इति रुदती प्रस्थिता । निष्क्रान्ता सह पुरोधसा तपस्विभिश्च)
(राजा शापव्यवहितस्मृतिः शकुन्तलागतमेव चिन्तयति)
(नेपथ्ये)आश्चर्यमाश्चर्यम् ।
(आकर्ण्य) किं नु खलु स्यात् ।
