Abstract
<jats:p>Terapötik dokunma, biyolojik enerji alanlarını düzenleyerek iyileşme sürecini destekleyen geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamasıdır. Bu bölümde, terapötik dokunmanın tarihsel kökenlerine, temel uygulama süreçlerine, fizyolojik ve psikolojik etkilerine ve cerrahi bakımda kullanımına ilişkin bilimsel araştırmalar irdelenmektedir. Terapötik dokunma, Doğu ve Batı Tıbbı’ndaki enerji akışı modelleri ile bütüncül sağlık yaklaşımlarına dayanmaktadır. Modern terapötik dokunma uygulaması, 1972 yılında hemşire Dolores Krieger ve Dora Kunz tarafından geliştirilmiş olup, günümüzde hemşirelik, rehabilitasyon ve psikolojik destek alanlarında tamamlayıcı bir tedavi olarak kullanılmaktadır. Literatürde, terapötik dokunmanın cerrahi bakım sürecinde ameliyat sonrası ağrı yönetimi, anksiyete kontrolü ve yara iyileşmesi üzerindeki potansiyel etkileri araştırılmıştır. Ancak, bu alandaki çalışmaların metodolojik sınırlamaları ve deneysel kontrollü çalışma eksiklikleri, terapötik dokunmanın klinik etkinliğine yönelik kesin yargılara varılmasını güçleştirmektedir. Buna ek olarak, enerji tedavilerinin bilimsel geçerliliğini artırmayı amaçlayan klinik raporlama standartları ve rehberler son yıllarda geliştirilmiş olup, bu bölümde söz konusu rehbere de yer verilmektedir. Bu bağlamda, terapötik dokunmanın klinik etkinliğinin net bir şekilde ortaya konulabilmesi için daha geniş örneklem gruplarıyla, yüksek metodolojik kaliteye sahip randomize kontrollü çalışmaların gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Therapeutic touch is recognized as a complementary therapy that aims to regulate biological energy fields and support the healing process. This book chapter comprehensively examines the historical origins of therapeutic touch, its fundamental application processes, physiological and psychological effects, and its use in surgical care based on scientific research. Therapeutic touch is rooted in energy flow models and holistic health approaches in Eastern and Western medicine. Modern therapeutic touch was developed in 1972 by Dolores Krieger and Dora Kunz and is currently applied as a complementary intervention in nursing, rehabilitation, and psychological support fields. In the literature, the potential effects of therapeutic touch on postoperative pain management, anxiety control, and wound healing in surgical care have been investigated. However, the methodological limitations and lack of controlled studies in this field make it challenging to draw definitive conclusions about therapeutic touch’s clinical effectiveness. Additionally, clinical reporting standards and guidelines have been developed to enhance the scientific validity of energy therapies, and this chapter also discusses these guidelines. In this context, further large-scale, methodologically rigorous randomized controlled trials are needed to establish the clinical efficacy of therapeutic touch with greater clarity.</jats:p>